Accountants leggen eigen cultuur langs meetlat

Het merendeel van de accountantskantoren met een oob-vergunning ligt op schema met de maatregelen uit het verbeterplan voor de accountantssector. Enkele kantoren lopen achter met aanpassing van het promotie- en beloningsbeleid. Om de cultuurverandering bij de kantoren te ondersteunen heeft beroepsorganisatie NBA een meetinstrument ontwikkeld.

Dat blijkt uit een update van de NBA Monitor 'Publiek Belang', een jaar na presentatie van het verbeterplan.

Stand bij kantoren

Zeven van de negen oob-kantoren geven aan dat ze een eigen raad van commissarissen (RvC) hebben ingesteld. Enkele kantoren ondervinden nog knelpunten bij het opstellen van de bijbehorende profielschets, taakomschrijving en het mandaat van de RvC.

Op één na hebben alle negen betrokken accountantskantoren hun promotie- en beloningsbeleid geëvalueerd. Enkele kantoren lopen iets achter bij de aanpassing hiervan. Nagenoeg alle kantoren hebben inmiddels hun beleid geëvalueerd voor het opstellen van verbeterplannen, in gevallen waarin controledossiers en controlewerkzaamheden niet voldoen aan kwaliteitseisen.

Maatregelen NBA

De NBA heeft een instrument voor de cultuurmeting bij de kantoren ontwikkeld.  Eén van de betrokken kantoren is hiermee als pilot gestart. Een aantal andere oob-kantoren volgt gelijk daarna. Enkele kantoren hanteren al een eigen meetinstrument. De NBA-cultuurmeter wordt vanaf vandaag (1 oktober) aangeboden aan alle kantoren.

Het ontwikkelen van een beoordelingsverklaring bij het jaarverslag verloopt langzamer dan gepland. Reden is het door de NBA geplande stakeholdersdebat dit najaar. Een discussienota rond dit thema wordt in oktober gepubliceerd.

De geplande maatregel over rapportage van fraude wordt uitgebreid, ter verbetering van de inventarisatie van frauderisico’s en fraudemelding door accountants. Via discussies met relevante partijen wordt bezien welke aanvullende maatregelen nodig zijn.

De NBA wil medio 2016 een beroepseed voor accountants invoeren; een concept van de tekst hiervoor is aan de leden voorgelegd. De invoering zelf vraagt besluitvorming door de Ledenvergadering in mei 2016.

De financiering en bezetting van een nieuw instituut, gericht op praktisch wetenschappelijk onderzoek (‘AccountancyLab’) is grotendeels gereed. Het instituut zal naar verwachting in oktober worden opgericht, waarna het in 2016 definitief van start kan gaan.

NBA Monitor

De NBA Monitor 'Publiek Belang' biedt vooralsnog alleen informatie over accountantsorganisaties met een AFM-vergunning voor het mogen controleren van organisaties van openbaar belang (OOB’s).

Een werkgroep van de NBA heeft een aantal maatregelen opnieuw geformuleerd om invoering bij ruim 400 niet-OOB-accountantskantoren te faciliteren.  Het bestuur van de NBA besluit begin oktober over deze sectorbrede invoering.

De NBA Monitor is publiek toegankelijk via toekomst.nba.nl. De monitor biedt de mogelijkheid per kantoor of op geaggregeerd niveau te bekijken hoever de implementatie van maatregelen is gevorderd. De NBA vraagt kantoren op basis van self assessment hun gegevens tenminste ieder kwartaal te actualiseren.

Verwachting is dat volledige invoering van alle maatregelen uit het verbeterplan In het publiek belang circa drie jaar in beslag zal nemen. Het verbeterplan werd eind september 2014 gepresenteerd, als antwoord van de sector op maatschappelijke kritiek op de kwaliteit van accountantscontroles.