Volgens de NBA is de WNT een belangrijk instrument om bovenmatige beloningen en ontslagvergoedingen in de (semi)publieke sector te beperken. Tegelijk constateert de NBA dat de wet sinds de invoering in 2013 steeds complexer is geworden. Door uitbreidingen en aanvullende regels zijn de verantwoordings- en controlevereisten zwaarder geworden.

Groepsproblematiek nog niet opgelost

Een belangrijk punt van zorg is de situatie van intra-groep detachering. Het wetsvoorstel bevat nog geen oplossing voor topfunctionarissen die binnen een groep voor meerdere WNT-instellingen werken. Door aangescherpte regels konden vanaf 2022 de WNT-verantwoordingen van meer dan 400 instellingen niet meer worden voorzien van een goedkeurende accountantsverklaring.

De NBA benadrukt dat een snelle en duurzame oplossing voor deze groepsproblematiek noodzakelijk is.

Kritiek op nieuwe verplichtingen

De NBA verzoekt de minister nadrukkelijk om drie onderdelen uit het wetsvoorstel te schrappen:

  • De wettelijke verplichting om de deeltijdfactor voor topfunctionarissen zonder dienstbetrekking vanaf de dertiende maand vast te stellen op basis van het BZK-stappenplan;
  • De nieuwe administratiebepaling voor instellingen;
  • De aanvullende meldplicht voor accountants.

Nieuwe of zwaardere verplichtingen zijn volgens de NBA niet wenselijk zolang de problemen rond intra-groep detachering blijven bestaan. De NBA voorziet dat het verplicht toepassen van het stappenplan bij intra-groep detachering tot problemen leidt en in die situatie voor de WNT instelling tot een verplichting leidt waar zij redelijkerwijs niet aan kan voldoen (de organisatie verwijst tevens naar NBA alert 47 inzake intra-groepdetachering).


Met betrekking tot de nieuwe administratiebepaling stelt de NBA dat het niet wenselijk is administratiebepalingen in de WNT op te nemen. Dergelijke extra eisen roepen vragen over de praktische uitvoering op (zowel bij instellingen als bij accountants) en zijn volgens de NBA ook overbodig. Instellingen zijn nu ook al (op grond van het BW) verplicht om een deugdelijke administratie te voeren.

Hetzelfde geldt voor de aanvullende meldplicht voor accountants, dit is volgens de NBA ook niet nodig, nu conform hetgeen is opgenomen in het controleprotocol WNT, onvolkomenheden en onzekerheden die de accountant constateert tijdens de controle reeds worden meegewogen in het oordeel en gerapporteerd aan Onze Minister.

Rol van de accountant en duidelijkheid over indexatie

Ook plaatst de NBA kanttekeningen bij de beschrijving van de rol van de accountant in de toelichting op het wetsvoorstel. De accountant controleert de verantwoording van de instelling en geeft daarover een onafhankelijk oordeel. Dat is iets anders dan het houden van eerstelijnscontroles c.q. het fungeren als eerstelijns toezichthouder. Het toezicht op en de handhaving van de naleving van de WNT door instellingen is de verantwoordelijkheid van de hiervoor aangewezen ministeriële toezichthouders. Het onafhankelijk oordeel van de accountant stelt de toezichthouders in staat om hun verantwoordelijkheid op een efficiënte en effectieve wijze uit te voeren, maar is zelf daar geen onderdeel van.

Daarnaast vraagt de NBA om duidelijkheid over de automatische jaarlijkse indexering van de uitkering wegens beëindiging van het dienstverband. In de wettekst en de memorie van toelichting worden verschillende data genoemd als bepalend moment voor het vaststellen van het toepasselijke WNT-maximum. De organisatie pleit ervoor om aan te sluiten bij de datum waarop de functievervulling is beëindigd als bedoeld in artikel 2.10 derde lid WNT.

Oproep aan de wetgever

Samenvattend vraagt de NBA de wetgever om eerst duidelijkheid te bieden over bestaande knelpunten in de WNT. Pas daarna zouden nieuwe verplichtingen moeten worden ingevoerd indien en voor zover dit onontbeerlijk is voor een goede toepassing van de WNT. De NBA vraagt hierbij om grote terughoudendheid. Heldere, uitvoerbare en stabiele regels zijn volgens de organisatie essentieel voor een betrouwbare verantwoording en controle.

Lees meer