Duurzaamheidsverslaggeving
Organisaties kunnen duurzaamheidsverslaggeving gebruiken om verantwoording af te leggen over de duurzaamheidsprestaties die de organisatie in het verslagjaar heeft behaald. Deze vorm van verslaggeving is nog relatief jong en volop in ontwikkeling. De belangrijkste ontwikkeling in duurzaamheidsverslaggeving is de invoering van de CSRD in Europa. Deze pagina biedt een overzicht van de ontwikkelingen en verschillende standaarden die er zijn.
Het rapporteren over duurzaamheidsprestaties is in de jaren ’80 begonnen met milieujaarverslagen en de milieu-accountant. Daarna heeft de verslaggeving over duurzaamheid zich verder ontwikkeld van people, planet, profit rapporten via MVO-verslagen en geïntegreerde jaarverslagen (integrated reports) tot verplichte verslaggeving over duurzaamheidsinformatie op basis van het Besluit Bekendmaking Niet-Financiële Informatie en vanaf 2024 op basis van de CSRD.
Organisaties kunnen duurzaamheidsverslaggeving gebruiken om verantwoording af te leggen over de duurzaamheidsprestaties die de organisatie in het verslagjaar heeft behaald. Deze transparantie is geschikt voor een brede groep van stakeholders bij de organisatie, zoals werknemers, overheden, NGO’s en ketenpartners. Deze stakeholders gebruiken de informatie over duurzaamheidsprestaties om hun (economische) beslissingen op te baseren. Om de betrouwbaarheid van deze duurzaamheidsinformatie te versterken kan assurance worden verstrekt door een onafhankelijke accountant. Deze assurance noemt de NBA ook wel ESG assurance of sustainability assurance.
Omdat duurzaamheidsverslaggeving een relatief jonge vorm van externe verslaggeving is, is deze nog volop in ontwikkeling. Dat is ook de reden dat sprake is van een groot aantal rapportagestandaarden, verslaggevingsstelsels en raamwerken die kunnen helpen bij het opstellen van duurzaamheidsverslaggeving.
Duurzaamheidsverslaggeving: wetgeving en regelgeving
Besluit bekendmaking niet-financiële informatie (Non-financial reporting directive, NFRD)
Besluit over de rapportage van niet-financiële informatie door organisaties van openbaar belang > 500 medewerkers in het bestuursverslag. Dit besluit zal worden ingetrokken als CSRD in de Nederlandse wet is geïmplementeerd.
- Opsteller: EU
- Verplicht
- Status: definitief
- Jaar: 2017
- Verplichte assurance: nee
Sustainable finance disclosure regulation (SFDR)
EU Verordening die de informatieverschaffing over duurzaamheid bij financiële dienstverlening verplicht stelt. Onderdeel van de SFDR is verplichte rapportage over de hoeveelheid duurzame omzet, CAPEX en OPEX op basis van de EU Taxonomy voor alle organisaties in scope van de SFDR of CSRD.
- Opsteller: EU
- Verplicht
- Status: definitief
- Jaar: 2021
- Verplichte assurance: ja (voor artikel 8 disclosures op grond van CSRD)
Taxonomy Regulation
Verordening die het kader ter bevordering van duurzame beleggingen voorschrijft, waarin de activiteiten worden vastgesteld die door de EU als duurzaam zijn geclassificeerd.
- Opsteller: EU
- Verplicht
- Status: definitief
- Jaar: 2021
- Verplichte assurance: ja (op grond van CSRD)
Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD)
Richtlijn inzake de rapportage van duurzaamheidsprestaties in het bestuursverslag door alle grote ondernemingen in de EU op basis van een verplicht verslaggevingstelsel ESRS.
- Opsteller: EU
- Verplicht
- Status: definitief
- Jaar: 2024
- Verplichte assurance: ja
Wet implementatie richtlijn duurzaamheidsrapportering
Nederlandse wet die de vereisten van CSRD deels implementeert in Nederland.
- Opsteller: Nederland
- Verplicht
- Status: concept
- Jaar: 2024
- Verplichte assurance: ja
Lees verder op de Wetgevingskalender van de overheid
Implementatiebesluit richtlijn duurzaamheidsrapportering
Nederlandse Algemene Maatregel van Bestuur die de vereisten van CSRD deels implementeert in Nederland.
- Opsteller: Nederland
- Verplicht
- Status: concept
- Jaar: 2024
- Verplichte assurance: ja
Lees verder op de Wetgevingskalender van de overheid
Besluit assuranceonderzoek duurzaamheidsrapportering
Nederlandse Algemene Maatregel van Bestuur die de vereisten van CSRD implementeert die betrekking hebben op de wijze waarop het assurance-onderzoek dient te worden uitgevoerd in Nederland.
- Opsteller: Nederland
- Verplicht
- Status: concept
- Jaar: 2024
- Verplichte assurance: niet van toepassing
Lees verder op de Wetgevingskalender van de overheid
The Enhancement and Standardization of Climate-Related Disclosures for Investors
Regels voor verplichte rapportage over klimaatgerelateerde risico’s voor SEC-genoteerde organisaties.
- Opsteller: Securities and Exchange Committee (SEC)
- Verplicht
- Status: concept, on hold sinds mei 2025
- Jaar: nog niet bekend
- Assurance: ja
Corporate Sustainability Due Diligence Directive (CSDDD)
Richtlijn over de verplichte due diligence op het gebied van duurzaamheid, die ook een aantal rapportagevereisten bevat.
- Opsteller: Europese Commissie
- Verplicht
- Status: concept
- Jaar: 2027
- Verplichte assurance: indirect. Via de CSRD en ESRS kan informatie over due diligence in het duurzaamheidsverslag van assurance worden voorzien.
Duurzaamheidsverslaggeving: verslaggevingsstandaarden
International Sustainability Standards (ISS)
Internationale standaarden die vrijwillig kunnen worden toegepast, en door veel partijen worden gezien als de toekomstige standaard voor duurzaamheidsverslaggeving vanwege de positie van de IFRS Foundation.
- Opsteller: International Sustainability Standards Board (ISSB)
- Vrijwillig
- Status: concept
- Jaar: 2024
- Verplichte assurance: nee
Lees verder over Sustainability related disclosures op ifrs.org
Lees verder over Climate related disclosures op ifrs.org
European Sustainability Reporting Standards (ESRS) set 1
Verplichte standaarden opgesteld om te gebruiken door grote ondernemingen bij de rapportage over duurzaamheidsprestaties op basis van de CSRD.
- Opsteller: Europese Commissie, met ondersteuning van de European Financial Reporting Advisory Group (EFRAG)
- Verplicht
- Status: definitief
- Jaar: 2024
- Verplichte assurance: ja
European Sustainability Reporting Standards (ESRS) set 2
Versimpelde ESRS standaarden opgesteld naar aanleiding van de Omnibuswetgeving om te gebruiken door grote ondernemingen bij de rapportage over duurzaamheidsprestaties op basis van de CSRD.
- Opsteller: Europese Commissie, met ondersteuning van de European Financial Reporting Advisory Group (EFRAG)
- Verplicht
- Status: concept
- Jaar: 2027
- Verplichte assurance: ja
Voluntary Sustainability Reporting Standard for Small and Medium-sized Enterprises (VSME)
Simpele verslaggevingsstandaard bedoeld voor mkb-ondenemingen om vrijwillig te rapporteern over hun duurzaamheidsprestaties ten behoeve van klanten, leveranciers of financiers.
- Opsteller: Europese Commissie, met ondersteuning van de European Financial Reporting Advisory Group (EFRAG)
- Vrijwillig
- Status: definitief
- Jaar: 2024
- Verplichte assurance: nee
GRI Standards
Wereldwijd veelgebruikt stelsel van rapportagestandaarden voor het rapporteren van duurzaamheidsinformatie.
- Opsteller: Global Reporting Initiative (GRI)
- Vrijwillig
- Status: definitief
- Jaar: 2021
- Verplichte assurance: nee
Lees verder op Globalreporting.org
<IR> Framework (integrated reporting framework)
Raamwerk over geïntegreerde verslaggeving, dat principes geeft voor transparantie over de lange termijn waardecreatie van de onderneming. Het raamwerk geeft principes voor het opstellen van een jaarverslag dat financiële informatie combineert met niet-financiële informatie op basis van het zes-kapitalen model.
- Opsteller: International Integrated Reporting Council (IIRC), nu onderdeel van IFRS Foundation
- Vrijwillig
- Status: definitief
- Jaar: 2010
- Verplichte assurance: nee
Zie ook: Integrated Reporting (nba.nl)
SASB Standards
apporteren over de duurzaamheidsprestaties van de organisatie. In het verleden vooral gebruikt door organisaties in de VS, tegenwoordig geïntegreerd met de International Sustainability Standards. De IFRS Foundation biedt de SASB standards aan als guidance bij het implementeren van de IFRS Sustainabiltiy Reporting Standards.
- Opsteller: Sustainability Accounting Standards Board (SASB), nu onderdeel van IFRS Foundation
- Vrijwillig
- Status: definitief
- Jaar: 2019
- Verplichte assurance: nee
Greenhouse Gas Protocol
Vrijwillige standaard die methodologie en rapportageprincipes voorschrijft voor het meten en rapporteren over de broeikasgasemissies (CO2-uitstoot) van een organisatie.
- Opsteller: World Resources Institute en de World Business Council for Sustainable Development (WBCSD)
- Vrijwillig
- Status: defintief
- Jaar: 2004
- Verplichte assurance: nee
Lees verder op ghgprotocol.org
TCFD Recommendations
Vrijwillige aanbevelingen voor de rapportage over klimaatrisico’s en -kansen en de financiële gevolgen daarvan voor de ondernemingswaarde. De aanbevelingen zijn opgesteld door de TCFD. De IFRS foundation is nu verantwoordelijk voor de monitoring en voortgang van de implementatie van de TCFD-aanbevelingen.
- Opsteller: Taskforce on Climate-Related Financial Disclosures (TCFD)
- Vrijwillig
- Status: defintief
- Jaar: 2018
- Verplichte assurance: nee
Lees verder op de IFRS Foundation